Η ΑΡΧΑΙΑ ΜΙΕΖΑ ΚΑΙ ΟΙ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΙ ΤΑΦΟΙ

Στη θέση των Λευκαδίων υπήρχε στην αρχαιότητα η πόλη Μίεζα, όπου ο Αριστοτέλης είχε τη σχολή του, στην οποία φοίτησαν ο Αλέξανδρος και οι εταίροι του. Εκτός από τη σχολή στη Μίεζα, αναφέρεται ότι υπήρχαν, επίσης, ένα νυμφαίο και μία σπηλιά με σταλακτίτες. Οι ανασκαφές έφεραν στο φως ερείπια οικιών με μωσαϊκά δάπεδα, καταστημάτων και λουτρών των ρωμαϊκών και πρώιμων χρόνων, επιγραφές και γλυπτά. Τα πιο σημαντικά ευρήματα όμως των ανασκαφών είναι οι Μακεδονικοί Τάφοι του 3ου π.Χ. αιώνα, οι οποίοι είχαν χτιστεί δεξιά και αριστερά της οδού που οδηγούσε από τη Μίεζα στην Πέλλα. Οι τάφοι αυτοί ανήκαν προφανώς σε οικογένειες πλουσίων γαιοκτημόνων της περιοχής και αποτελούσαν έξοχο δείγμα ταφικής αρχιτεκτονικής στη Μακεδονία. Οι περισσότεροι από αυτούς, έχουν οργανωμένη αρχιτεκτονικά πρόσοψη, με πλούσια γλυπτή και γραπτή διακόσμηση και εσωτερικούς θαλάμους, επιμελημένα ζωγραφισμένους με ποικίλες παραστάσεις. Η ζωγραφική αυτή που αντανακλά το κλασικό πνεύμα του 4ου π. Χ. αιώνα, αποτελεί σημαντικό παράγοντα για τη γνώση της ιστορίας και  της ζωγραφικής κατά την αρχαιότητα, τη στιγμή μάλιστα που λιγοστές ζωγραφικές παραστάσεις μεγάλων διαστάσεων έχουν διασωθεί. Από το σύνολο των ανασκαφών, που έχουν ανακαλυφθεί, οι κυριότεροι είναι:

Ο Μακεδονικός Τάφος της Κρίσεως

Η ΣΧΟΛΗ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΣΤΗ ΝΑΟΥΣΑ

  Η σχολή του Αριστοτέλη βρίσκεται στη θέση Ισβόρια, 2 χιλιόμετρα από τη πόλη της Νάουσας, σε ένα όμορφο καταπράσινο τοπίο.

 

   Πρόκειται για την τοποθεσία που στέγασε μετά τα μέσα του 4ου αιώνα π.Χ. τη σχολή όπου ο φιλόσοφος Αριστοτέλης δίδαξε τον γιο του Φιλίππου Β΄, τον μικρό Αλέξανδρο μεταξύ του 343 π. Χ. και 340 π.Χ.

  Ο αρχαιολογικός χώρος είναι επισκέψιμος για το κοινό παρόλο που οι ανασκαφές δεν έχουν ολοκληρωθεί ακόμα.

 
Πολιτιστικό Κέντρο Σχολής Αριστοτέλους.

   Κοντά στην σχολή του Αριστοτέλη βρίσκεται το Πολιτιστικό Κέντρο Σχολής Αριστοτέλους. Πρόκειται για ένα έργο, δωρεά της οικογένειας Λαναρά το οποίο ανήκει στο Δήμο Νάουσας. 

    Στις εγκαταστάσεις υπάρχουν χώρος υποδοχής και εξυπηρέτησης επισκεπτών,εστιατόριο/αναψυκτήριο, εκθεσιακός χώρος, αίθουσα για συνέδρια και προβολές, άνετος χώρος στάθμευσης. 

  Στο πολιτιστικό έντρο μπορεί κάποιος να ενημερωθεί για την ιστορία της σχολής του Αριστοτέλη αλλά και για το αρχαιολογικό χώρο. 

   Πληροφορίες για οργανωμένες εκδρομές, εκπαιδευτικές επισκέψεις κλπ. στο τηλέφωνο: 2332043437 , fax: 2332043438, Διεύθυνση: Περιοχή Ισβόρια Νάουσας, Τ.Κ. 59200, Νάουσα

	Μπαλτζής Ελευθέριος

ΤΟ ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΒΕΡΟΙΑΣ- ΑΡΧΟΝΤΙΚΟ ΣΑΡΑΦΟΓΛΟΥ

     
















   
 Το αρχοντικό Σαράφογλου, που βρίσκεται στην ελληνική συνοικία της Κυριώτισσας είναι το σημαντικότερο από τα αρχοντικά που σώθηκαν. Η ιστορία του ήρθε στο φως χάρη στη διάσωση και τη μελέτη των αρχείων της οικογένειας Σαράφογλου. Σύμφωνα με αυτά τα αρχεία, ο έλληνας κτηματίας Αντώνιος Καμπουρονίκος αγόρασε το σπίτι το 1766. Την εποχή αυτή στους κατάλληλα διαμορφωμένους χώρους του ισογείου παρασκευάζοταν και αποθηκεύοταν το κρασί από τα αμπέλια του ιδιοκτήτη.
   

ΒΛΑΧΟΓΙΑΝΝΕΙΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΝΕΟΤΕΡΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΗΣ

   


                        Το Βλαχογιάννειο Μουσείο Νεότερης Ιστορίας και Τέχνης ανήκει στην Ιερά Μητρόπολη Βέροιας. Είναι δωρεά της οικογένειας Βλαχογιάννη, οι οποίοι παραχώρησαν το πατρικό τους σπίτι στην Ιερά Μητρόπολη, ώστε με αυτό τον τρόπο να διατηρηθούν οι μνήμες του νεώτερου ελληνισμού. Το σπίτι έγινε δωρεά στη Μητρόπολη το 2000 από τον τελευταίο απόγονο Αντώνη Βλαχογιάννη.

          Αρχικά λειτούργησε ως Μουσείο Νεώτερης Ιστορίας και Τέχνης και φιλοξένησε εκτός από το υλικό για τον Μακεδονικό αγώνα και ένα δείγμα από τον πλούτο των βυζαντινών εικόνων, κειμηλίων, αμφίων, κτλπ της συλλογής της Ιεράς Μητρόπολης Βέροιας, Ναούσης και Καμπανίας. Τέλος η συλλογή αυτή αφαιρέθηκε για να συμπεριληφθεί στο Κειμηλιοφυλάκειο της Ιεράς Μονής Δοβρά και στη θέση της εκτίθεται η εξαιρετική συλλογή στρατιωτικών στολών και υλικών του κ. Κανέλλου Ντόντου. Ο κ. Ντόντος επιμελήθηκε και τη νέα εμφάνιση του Μουσείου που πλέον αφορά στην ιστορία του Μακεδονικού αγώνα και στην προβολή στρατιωτικών ενδυμασιών και εξοπλισμών διαχρονικά (περίοδος 1900-1980).

Η ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΔΟΒΡΑ

Η Ιερά μονή Παναγίας Δοβρά βρίσκεται κοντά στη Βέροια, 5 χλμ. περίπου βορειοδυτικά από τη μακεδονική πόλη.

                Ιδρύθηκε το 12^ο αιώνα και λειτούργησε μέχρι και τις αρχές του 1822. Η ονομασία της προέρχεται από ένα κοντινό σε αυτήν χωριό «Δοβρά», το οποίο καταστράφηκε από τους Τούρκους.

                Στην επανάσταση η Μονή αυτή υπήρξε ως ένας μικρός ναός, θρησκευτικό κέντρο της περιοχής εκείνης. Οχυρωμένοι το 1822 ο τότε οπλαρχηγός Τάσος Καρατάσσος μαζί με πολλούς ακόμη συμπολεμιστές του έδωσαν επιτυχημένη μάχη ενάντια στους Τούρκους στη μάχη της Δοβρά. Έπειτα στην εξέγερση του 1822 η μονή κάηκε και καταπατήθηκε από τους Τούρκους ενώ ο τότε ηγούμενος της, ηγούμενος Γεράσιμος  απαγχονίστηκε. Το καθολικό του ναού που σώζεται μέχρι και σήμερα,  κτίσθηκε το 1844.

   

ΟΙ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΤΗΣ ΒΕΡΟΙΑΣ

                Βέροια , μια πόλη που μπορεί κάποιος να διακρίνει έντονα τα σημάδια μιας διαφορετικής εποχής. Ένας τόπος ιδανικός για τους λάτρεις των βυζαντινών εκκλησιών. Δικαιολογημένα, βέβαια, αφού στη Βέροια υπάρχουν 72 τέτοιοι ναοί από τους οποίους οι 48 διασώζονται και έως 39 έχουν στο εσωτερικό τους τοιχογραφίες που χρονολογούνται από το 11^ο έως το 18^ο αιώνα.

        Μερικές τώρα από τις πιο αξιόλογες βυζαντινές εκκλησίες είναι η Παλιά Μητρόπολη που είναι η αρχαιότερη σωζόμενη εκκλησία της πόλης, η οποία κτίστηκε στα τέλη του 11^ου αιώνα. Επίσης, τον ίδιο αιώνα έχουμε τον ναό των Αγίων Πέτρου και Παύλου ενώ η εκκλησία του Αγίου Ιωάννη του Θεολόγου (12^ος αιώνας) ξεχωρίζει για τις ενδιαφέρουσες τοιχογραφίες του. Άλλος σημαντικός ναός είναι των Αγίων Κυρίλλου και Ιουλίττας.Ο ναός αυτός στην αρχή ήταν σταυροειδής εγγεγραμμένος με τρούλο , το 16^ο αιώνα όμως ο τρούλος κατέρρευσε και τότε πήρε τη μορφή μονόχωρου πυρήνα περιβαλλόμενου από στοά. 
             Μία ακόμα αξιόλογη εκκλησία είναι του Αγίου Βλασίου (14^ος) καθώς και ο Ναός της Αναστάσεως του Χριστού ή αλλιώς η εκκλησία του Χριστού. Ο ναός αυτός κτίστηκε από τον Ξένο Ψαλιδά και τη γυναίκα του Ευφροσύνη που φρόντισε να ολοκληρωθεί ο ναός και να γίνουν οι τοιχογραφίες το 1314 από το Γεώργιο Καλλιέργη(περίφημο θεσσαλονικέα ζωγράφο). Ο εσωτερικός χώρος του ναού χωρίζεται σε τρεις ζώνες. Στην κατώτερη ζώνη παριστάνονται ολόσωμοι άγιοι, στη μεσαία και πιο στενή ζώνη υπάρχουν προτομές ευαγγελιστών, προφητών και αγίων. Τέλος στην ανώτερη ζώνη έχουμε την εικονογράφηση του Δωδεκαόρτου εκτός της Πεντηκοστής. Επίσης έχουμε εικονογραφήσεις της παράστασης της Σταύρωσης και της Αναστάσεως του Χριστού.

           

ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΒΕΡΟΙΑΣ

                                             

  

Το Αρχαιολογικό Μουσείο Βέροιας βρίσκεται στην οδό Ανοίξεως, αριθμός 47 και καλύπτει σημαντική  έκταση.

                Ιδρύθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1960 με στόχο να φυλάξει αρχαία από όλο το Νομό Ημαθίας. Τα ευρήματα χρονολογούνται από τους ελληνιστικούς, ρωμαϊκούς χρόνους αλλά υπάρχουν ευρήματα και από τους προϊστορικούς χρόνους (οικισμός Νικομήδειας) καθώς επίσης και από την εποχή του χαλκού και του σιδήρου.